اختلاف چین و اروپا با آمریکا ؛ آینده مالیات جهانی در تعلیق
مخالفت چین و چند کشور اروپایی با معافیتهای مالیاتی شرکتهای آمریکایی، مذاکرات OECD بر سر حداقل مالیات جهانی را متوقف کرده و خطر احیای «مالیات تلافیجویانه» آمریکا علیه سرمایهگذاری خارجی را افزایش داده است؛ بحران تازهای که میتواند بزرگترین توافق مالیاتی قرن را در آستانه شکست قرار دهد.
چین و چند کشور اروپایی با معافیتهای برنامهریزیشده برای شرکتهای بزرگ چندملیتی آمریکا از تعهدات مالیاتی جهانی مخالفت کردهاند؛ اقدامی که خطر احیای «مالیات تلافیجویانه» دونالد ترامپ بر سرمایهگذاری خارجی را افزایش داده است.
این تنش پس از ماهها مذاکره درباره نحوه اجرای توافق گروه هفت در ماه ژوئن شکل گرفته است؛ توافقی که هدف آن معاف کردن شرکتهای آمریکایی از بخشی از رژیم حداقل مالیات جهانی سازمان همکاری اقتصادی و توسعه (OECD) بود.
دولت ترامپ پس از تهدید به اقدام تلافیجویانه علیه تدابیری که برای مقابله با فرار مالیاتی تصویب شده بود و دولت بایدن پیشین در بزرگترین توافق مالیاتی جهانی طی بیش از یک قرن آن را پذیرفته بود، این امتیازها را به دست آورد.
رژیم مالیاتی تاریخی OECD که در سال ۲۰۲۱ و با توافق ۱۳۵ کشور تصویب شد، با چالشهای جدی در مرحله اجرا روبهرو بوده است. هیچ کشوری «ستون اول» این توافق — یعنی مقررات مربوط به تعیین محل مشمولیت مالیات بر سود — را اجرا نکرده است.
«ستون دوم» — یعنی حداقل مالیات جهانی — با مقاومت آمریکا، که میزبان بزرگترین شرکتهای چندملیتی جهان است، روبهرو شده و چین نیز آن را اجرا نکرده است.
پس از چندین ماه مذاکره با هدف رسیدن به توافق تا پایان سال ۲۰۲۵، قرار بود OECD روز چهارشنبه اسنادی را منتشر کند که بیانگر اجماع بر سر تغییرات موردنظر گروه هفت بود.
این موارد شامل معافیت برای شرکتهای آمریکایی، ابتکار سادهسازی فرایندهای مالیاتی برای کسبوکارها و همچنین دستورالعملهایی درباره مشوقهای مالیاتی منطبق با حداقل مالیات جهانی بود.
اما طبق گفته مقامهای دخیل در روند مذاکرات، انتشار این اسناد پس از مخالفت چین، جمهوری چک، استونی و لهستان متوقف شد.
در جریان مذاکرات، چین پرسیده بود چرا نباید مانند آمریکا از همان معافیتها برخوردار شود. لهستان و جمهوری چک نیز نسبت به توافق مربوط به مشوقهای مالیاتی ناراضی بودند.
استونی نیز مخالفتهای گستردهتری را مطرح کرد؛ از جمله اثرات احتمالی زیانبار بر رقابتپذیری اتحادیه اروپا، بهویژه اینکه اروپا در حال اجرای اصلاحات است در حالی که سایر کشورها چنین نکردهاند، و همچنین هزینههای اداری سنگین در برابر درآمد مالیاتی محدود.
یورگن لیگی، وزیر دارایی استونی گفت: «ما از همان ابتدا این ابتکار را برای استونی مناسب ندانستیم و اکنون حتی کمتر، آن هم زمانی که آمریکا — که خود آغازگر این فرایند بود — از اجرای آن سر باز زده است. به همتای آمریکاییام گفتم که ما چیزی جز همان چیزی که آنها برای خودشان میخواهند، نمیخواهیم.»
افراد آگاه به روند مذاکرات گفتند که مخالفتها به معنای پایان گفتوگوها نیست، اما خطر شکست مذاکرات را افزایش میدهد، بهویژه اگر تا پایان سال توافقی حاصل نشود.
یکی از این افراد گفت حداقل مالیات جهانی «در بخش مراقبتهای ویژه» است. فرد دیگری گفت دود خاکستری از محل مذاکرات دیده میشود نه دود سیاه، به این معنا که هنوز احتمال توافق وجود دارد.
این تحولات در زمانی حساس برای مذاکرات رخ میدهد، زیرا کشورها تلاش میکنند تا پیش از ضربالاجل پایان سال درباره اصلاحات قوانین مالیاتی جهانی و معافیت آمریکا به توافق برسند.
ویل موریس، رئیس سیاستگذاری مالیاتی جهانی در شرکت PwC، گفت «این مخالفتها بسیار جدی بود» و هنوز مشخص نیست که آیا میتوان اختلافات را تا پایان سال «به هم نزدیک کرد» یا نه.
مذاکرات از نزدیک در کنگره آمریکا دنبال میشود؛ جایی که جمهوریخواهان اوایل امسال قصد داشتند «مالیات تلافیجویانهای» را معرفی کنند که شرکتها و سرمایهگذاران کشورهای مجری حداقل مالیات جهانی طبق طرح اولیه را تنبیه میکرد. این تهدید پس از آن کنار گذاشته شد که گروه هفت در ژوئن با بازنگری و معافیت شرکتهای چندملیتی آمریکایی موافقت کرد.
جیسون اسمیت، رئیس کمیته راهها و وسایل مجلس نمایندگان آمریکا، در جلسهای در کنگره گفت: «ما صبور بودهایم تا به همه طرفهای مذاکرهکننده فرصت کافی برای دستیابی به توافق بدهیم، اما آنها باید به توافق برسند.»
گروه گردآوری خبر اخبار جایگاه داران
ثبت دیدگاه